Om je goed te voelen

Kunst, architectuur en design dragen bij aan zorg, zonder een medische ingreep te plegen, zonder een pilletje te hoeven nemen bieden ze ‘iets’ dat zorgt dat we ons beter voelen. Wat is dat ‘iets’?

Artikel uit het interieurdesign vakblad Inside Information

Auteur: Kitty de Groot, design strateeg, journalist en partner van studioVIX

Download dit artikel

Wat doet het met je..

..als je als patiënt in de zorg belandt, je door eindeloze klinische gangen wordt gereden, je niet weet wat volgt, wat de operatie, de Intensive care jouw gaat brengen? Wat gaat er dan door je heen? Hoe kan kunst, architectuur & design je dan helpen om je toch een beetje beter te voelen?

“Kunst, architectuur en design zijn disciplines, die hun eigen rol vervullen in de zorg. Ze kunnen iets tot stand brengen, een beleving, een herinnering, een troost, een stukje afleiding, waarmee ze iemand kunnen helpen zich beter te voelen. In welke mate valt niet te meten. De invloed van kunst, architectuur en design op de mens is niet uit te drukken in medische termen, zoals bloeddruk of hartfrequentie. De mens is hiervoor te complex”, aldus architect Louise Hansen. “

Hoe?

“Kunst en architectuur kunnen je het benauwende idee dat je in een groot ziekenhuis bent, waar je de weg kwijt kunt raken, enigszins wegnemen daar ze je helpen bij het navigeren. ‘Ah. .dit schilderij, deze architectonische ingreep herken ik, dus ik ben hier’.

Kunst is een mooi aanknopingspunt voor een gesprek om het even over iets anders hebben dan waarvoor je in het ziekenhuis ligt. Een stukje afleiding.

Of een stukje verlichting. Een vrouw in terminale fase in het academisch ziekenhuis UMC mocht haar eigen schilderij uitzoeken. Een heel klein schilderij met een vrouw erop. Heel veel troost en steun haalde zij uit dit kleine schilderijtje, dat ze meenam naar huis waar ze haar laatste dagen doorbracht ”,aldus J. van Zetten, kunstcurator van het UMC.

Marlene Dumas – portretten / psychiatrisch instituut Hooghuys

Kunst, architectuur & design voorbeelden

In het artikel veel meer voorbeelden en hun effect op ons welzijn

Tijd is heel belangrijk in het ziekenhuis. Met name de vragen: ‘Hoe lang lig ik hier nog?’ en ‘Hoe lang duurt de dag?’  De kunstenaars Luna Maurer en Kristin Maurer gaven met hun kunstwerk -‘De zee terug naar Harderwijk’- patiënten van het St. Jansdal ziekenhuis  vanuit hun bed via tv-beelden zicht op de zee. Camerabeelden van de zee, voorzien van geluid, lieten in real-time zien hoe het met het dagritme en het weer gesteld is: gaat de zon op of onder, regent het, waait het of is het helder blauw? Zo weet je wat er zich buiten afspeelt en op welk moment van de dag je leeft.

De kunstenaars Lino Hellings en Yvonne Dröge Wendel verdiepten zich in de belevingswereld van dementen. Zij ontwierpen voor hen een niet van echt te onderscheiden treincoupé met hoge stoelen, opgesteld per twee achter elkaar, gerangschikt in twee rijen met elk een raam- en gangzijde. Achter de raampjes lieten de kunstenaars filmbeelden van Hollandse landschappen afspelen. “Het kunstwerk maakte een vertrouwd geluid: ‘tsjoeke-doen-tsjoeke-doen’. Al vroeg in ochtenden stonden de bewoners bij de treincoupé te wachten. ‘Waar gaan we heen vandaag?’

Lino Hellings en Yvonne Dröge Wendel/ Bieslandhof Delft-verpleeghuis

Biophilic-Design

& welzijn

De kracht van natuur in de architectuur, in het interieur op ons welzijnsgevoel is groot. Biophilic design – ontwerpen die verbondenheid met de natuur bij ons oproepen- zorgen voor ontspanning en voor een positief algemeen gevoel. Door natuurlijke elementen -vormen, kleuren, patronen, materialen, afbeeldingen, ritmes- te integreren in onze omgeving, wordt er in de hersenen bewust en onbewust een verbinding met de natuur gelegd, waarop stress hormonen, bloedcirculatie, het ademhalings- en emotionele systeem reageren. In meer dan 50 onderzoeken* wereldwijd uitgevoerd is aangetoond dat biophilic design een positief effect heeft op onze gezondheid, ons welbevinden, ons geneesproces en onze interactie met anderen.

Zo toonde prof. R. Ulrich aan dat patiënten die een galblaas operatie hadden ondergaan en in een ziekenhuiskamer met uitzicht op de natuur lagen versus een bakstenen muur hadden een korter verblijf in het ziekenhuis, kregen minder slechte evaluaties van de verplegers, gebruikten minder pijnstillers en hadden uiteindelijk minder complicaties. (Ulrich, 1983). Een zelfde resultaat werd behaald met het ophangen van een kunststuk met natuurafbeeldingen waar de patiënt uitzicht op had.

Als grote natuurliefhebbers halen ook wij van StudioVIX veel energie en inspiratie uit de natuur.
Ons vogelhuisje kwam hier uit voort, hoe kan je het vogeltje naar binnen halen en daarmee het buitenleven, een fijne toon. Daarna volgde kapstok BOOM, met vogels vol ideeën, akoestisch prikbord BLAD en lamp BLOEM (sneeuwklok), om je eigen buiten binnen te creëren, een gevoel van ontspanning, van welbevinden.

Wetenschap & Biophilic-Design

Onderzoeksresultaten

Zicht op en elementen verwant aan of refererend aan de natuur:

  • werken stress verlagend; verlagen onze bloeddruk en hartslag (Brown, Barton & Gladwell 2013; Van den Berg, Hartig, Staat, 2007; Tsunetsugu & Myazaki 2005)
  • verbeteren onze mentale betrokkenheid en aandacht (Biederman & Vessel 2006)
  • verlagen stress, verhogen concentratie en stemmen ons positief in onze observaties (Vessel, 2012; Joye, 2007)
  • hebben een positieve invloed op ons welzijnsgevoel (Barton & Pretty, 2010)
  • stimuleren het creatieve spel en de interacties tussen mensen (A.F. Taylor, F. Kuo, W.C.Sullivan)
  • werken sterk kalmerend na een stressvolle ervaring, wat leidt tot daling in spierspanning, hartslag en huidgeleiding (R.Ulrich)

Een ontwerp

voor jouw interieur?

wij denken graag concepten met en voor je uit
we ontwerpen ze en laten ze maken,
kwalitatief en esthetisch.

Bel of mail ons info@studiovix.nl